Rwa kulszowa uchodzi za przypadłość osób w średnim i starszym wieku. Kiedyś ten pogląd mógł mieć uzasadnienie, natomiast od co najmniej 20 lat jest mocno nieaktualny. Obecnie ataku rwy kulszowej doznają coraz młodsze osoby, nawet – uwaga – dzieci i nastolatki. Taki widok przestał dziwić zarówno lekarzy, jak i rehabilitantów i fizjoterapeutów. Skąd wzięła się „epidemia” rwy kulszowej u dzieci i młodzieży? Czy można temu jakoś przeciwdziałać? Zapraszamy do lektury naszego artykułu.
Dlaczego rośnie skala przypadków rwy kulszowej wśród dzieci i młodzieży?
Odpowiedź na to pytanie jest oczywista: winne jest ogólne pogorszenie stanu zdrowia młodych ludzi. W Polsce, podobnie jak w wielu innych krajach rozwiniętych, mamy wręcz plagę nadwagi i otyłości – również wśród dzieci i młodzieży. To wina rodziców, którzy nie zaszczepiają w pociechach zdrowych nawyków żywieniowych. Tymczasem nadmierna masa ciała jest podstawowym czynnikiem ryzyka rwy kulszowej.
Kolejnym kamyczkiem do rodzicielskiego ogródka jest masowe załatwianie dzieciom zwolnień z lekcji WF. Trudno zrozumieć, co kieruje rodzicami, którzy chcą w ten sposób „ułatwić” życie swoim pociechom – pewne jest natomiast, że takie postępowanie jest równoznaczne z robieniem dziecku ogromnej krzywdy.
Nie pomaga również uzależnienie od elektroniki użytkowej (siedzący tryb życia, brak ruchu, przyjmowanie nieergonomicznych pozycji podczas korzystania z telefonu), jeżdżenie wszędzie samochodem i unikanie aktywności fizycznej.
Objawy rwy kulszowej u dziecka
Dziecko mające atak rwy przede wszystkim uskarża się na silny ból w okolicy lędźwiowej, który promieniuje do kończyny dolnej. Ból może być na tyle silny, że dziecko nie będzie w stanie samodzielnie podnieść się z łóżka czy dojść do toalety, nie wspominając już o ubraniu się, schylaniu, schodzeniu po schodach etc.
Uwaga!
Jeśli poza opisanymi objawami dziecko zgłasza również trudności z oddawaniem moczu/stolca, mrowienie w kończynie czy zanik czucia w nodze/palcach, to należy pilnie zgłosić się na SOR – może to mieć związek z poważnym urazem neurologicznym.
Co robić, gdy istnieje podejrzenie rwy kulszowej u dziecka?
Jeśli poza bólem w okolicy lędźwiowej i kończynie dolnej dziecko nie zgłasza innych objawów, to przede wszystkim należy przeczekać najgorszą fazę ataku rwy (zwykle trwa 48 godzin). Można stosować niesteroidowe leki przeciwzapalne i przeciwbólowe, najlepiej w formie żelu do użytku miejscowego oraz ciepłe okłady.
Dodatkowo dziecko powinno polegiwać w pozycji na boku, z poduszką umieszczoną między nogami. Niezbędne jest zapewnienie mu opieki ze strony kogoś dorosłego.
Jeśli po 2 dniach objawy nie zaczną słabnąć, a wręcz będą się nasilać, to należy zgłosić się z dzieckiem do lekarza rodzinnego.
Rehabilitacja i profilaktyka rwy
Kluczowym elementem leczenia rwy kulszowej jest specjalistyczna rehabilitacja. Ma ona na celu nie tylko przyspieszenie rekonwalescencji i zmniejszenie dolegliwości bólowych, ale także zminimalizowanie ryzyka nawrotu rwy w przyszłości.
W ramach rehabilitacji usuwa się patologię w odcinku lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa (najczęściej wysunięty krążek międzykręgowy) lub w mięśniu gruszkowatym. Dodatkowo istotne jest wzmocnienie mięśni przykręgosłupowych (nazywanych mięśniami głębokimi), które u młodych ludzi potrafią być już bardzo zaniedbane, stanowiąc czynnik ryzyka rwy.
Bardzo ważne jest również to, aby wprowadzić daleko idące zmiany w życiu dziecka czy nastolatka. Podstawą jest przejście na zdrową, zbilansowaną dietę, która będzie sprzyjać redukcji masy ciała (w przypadku nadwagi czy otyłości). Dalej konieczne jest zadbanie o aktywność fizyczną pociechy – warto skonsultować to z fizjoterapeutą, który zaproponuje odpowiedni, bezpieczny dla dziecka sport.
Rodzice powinni również pilnować, aby dziecko nie spędzało całego dnia w pozycji siedzącej. Warto zachęcić je do gimnastykowania się na przerwach w szkole oraz w domu. Dobrym pomysłem będzie wprowadzenie rodzinnej zasady aktywnego spędzania wolnego czasu – rodzice muszą dawać dziecku przykład, nie wymagając od niego czegoś, czego sami nie robią.
Jeśli podejrzewasz rwę lub inne problemy ortopedyczne u Twojego dziecka, to już teraz zapisz je na konsultację w gabinecie Rehabilitacji ARPwave w Warszawie lub Konstancinie, specjalizującym się w leczeniu rwy kulszowej, również u dzieci i młodzieży.